Đôi điều về Cách tân Thơ và Thơ Đương đại
Cũng như mọi cuộc cách tân khác, Cách tân trong thơ ca cũng là một thiên hướng của luật tiến hóa,là quy luật khách quan ,phát triển xã hội ; là sự chuyển hóa có chọn lọc,hướng đến cái hay hơn ,mới hơn để phù hợp với thực tiễn xã hội; là bài thải cái cũ,đã rã mòn, nhàm chán ,lạc hậu
Nhưng canh tân tuyệt nhiên không đánh mất những gì tinh túy ,đang vững bền ,phổ biến,đã trở thánh bản chất không thể thiếu của sự sống con người;ngoài ra nó còn là những động lực có tác dụng hết sức nhạy cảm đảm bảo sự trường tồn và phát triển xã hội
Với nghệ thuật nói chung thì thơ ca chính là đạo đức là nhân văn;còn với thơ ca nói riêng thì ngoài những sản phẩm văn học nghệ thuật nò như là thứ ngôn ngữ hằng ngày ,là thức ăn phổ biến của hầu hết mọi người.Liệu thơ ca đương đại có làm được những điều đó hay không?!
Bạn có thể sáng tạo và thành công một dòng thơ đương đại nào đó,nhưng nếu bạn phủ nhận hoặc cho rằng nó lấn át thể thơ truyền thống là bạn đã quá sai lầm,bởi câu lục bát trãi qua hằng nghìn năm nó chưa hề bị tổn thương và vẫn đang sống mãnh liệt (Cò lần tôi nghe được tâm sự của một nữ thơ, xin được dấu tên ; cô nói rằng cô làm lục bát có thể rất hay là đằng khác , có thể một ngày viết cả mười bài, nhưng nay đã quá nhàm chán ...cô thích thơ đương đại... có lẽ cô ấy chỉ dừng lại ở chỗ thích của lạ) Tôi cho rằng: bản thân câu lục bát không thể nhàm chán ,mà chỉ có thể do bạn dễ vội bằng lòng vời câu tứ của mình; hoặc bạn không có năng lực đột phá, làm mới nó.Tôi chỉ tòm tèm với lục bát mỗi khi ngẫu hứng thôi ,nhưng đã gặp nhiều câu lục bát nãy lửa của một số bạn thơ ,và nó đã từng cho tôi những rung cảm đến khó ngờ !
Thơ truyền thống nói chung và lục bát nói riêng tôi không dám khẳng định nhưng tôi tin là nó đã tồn tại từ khi loài người chưa có chữ viết ,họ nói hay ,thành lối thành vần;dùng để giao đối,tỏ tình trong những lúc lao động mệt nhọc.Và nó vẫn sống,vẫn tươi mát cho đến tận ngày nay.
Nó đã trở thành phổ biến,như loài người cần phải đi bằng hai chân,mặc dầu ngày nay đã có ván trượt pa -te hay những phương tiện rất hiện đại khác;Nó đã trở thành bản chất như loài người cần phải mặc quần áo ,chứ không thể trơ trụi như các loài động vật khác kia
Cách tân :Mở ra một làn gió mới của văn học là cần thiết nếu có thể.Nhưng đã là thơ thì phải có âm điệu,không vần thì ít ra cũng phải có lối ; không cách điệu thì phải có tính biểu trưng ,phổ quát ...nghĩa là phải có hình ảnh của nghệ thuật Thơ;Chứ không thể cứ tự do diễn giải cụ thể ,rành rọt ,không hơn kém một bài văn xuôi
Tôi cho rằng thơ Đương đại hiện nay chỉ đang ở giai đoạn thử nghiệm, cần phải tu chĩnh nhiều;cũng như những sản phẩm khác,có thể thành công mà cũng rất dễ bị thất bại.Và gì thì gì , nó cũng cần hội đủ những yếu tố của cái gọi là "Thơ".Cuối cùng của vấn đề là ở chỗ nó có được đi vào lòng người hay không!...
Thơ Đương đại dù có thành công cũng chỉ có thể bổ sung, làm phong phú thêm nền văn học nghệ thuật của đất nước , chứ không thể nào phủ định, loại trừ được thơ truyền thống.Và tôi cam đoan rằng thơ lục bát ,thơ truyền thống nói chung vẫn cứ là đằng anh , đằng chị trong mọi thời đại của nền thơ ca nước nhà
Cũng như mọi cuộc cách tân khác, Cách tân trong thơ ca cũng là một thiên hướng của luật tiến hóa,là quy luật khách quan ,phát triển xã hội ; là sự chuyển hóa có chọn lọc,hướng đến cái hay hơn ,mới hơn để phù hợp với thực tiễn xã hội; là bài thải cái cũ,đã rã mòn, nhàm chán ,lạc hậu
Nhưng canh tân tuyệt nhiên không đánh mất những gì tinh túy ,đang vững bền ,phổ biến,đã trở thánh bản chất không thể thiếu của sự sống con người;ngoài ra nó còn là những động lực có tác dụng hết sức nhạy cảm đảm bảo sự trường tồn và phát triển xã hội
Với nghệ thuật nói chung thì thơ ca chính là đạo đức là nhân văn;còn với thơ ca nói riêng thì ngoài những sản phẩm văn học nghệ thuật nò như là thứ ngôn ngữ hằng ngày ,là thức ăn phổ biến của hầu hết mọi người.Liệu thơ ca đương đại có làm được những điều đó hay không?!
Bạn có thể sáng tạo và thành công một dòng thơ đương đại nào đó,nhưng nếu bạn phủ nhận hoặc cho rằng nó lấn át thể thơ truyền thống là bạn đã quá sai lầm,bởi câu lục bát trãi qua hằng nghìn năm nó chưa hề bị tổn thương và vẫn đang sống mãnh liệt (Cò lần tôi nghe được tâm sự của một nữ thơ, xin được dấu tên ; cô nói rằng cô làm lục bát có thể rất hay là đằng khác , có thể một ngày viết cả mười bài, nhưng nay đã quá nhàm chán ...cô thích thơ đương đại... có lẽ cô ấy chỉ dừng lại ở chỗ thích của lạ) Tôi cho rằng: bản thân câu lục bát không thể nhàm chán ,mà chỉ có thể do bạn dễ vội bằng lòng vời câu tứ của mình; hoặc bạn không có năng lực đột phá, làm mới nó.Tôi chỉ tòm tèm với lục bát mỗi khi ngẫu hứng thôi ,nhưng đã gặp nhiều câu lục bát nãy lửa của một số bạn thơ ,và nó đã từng cho tôi những rung cảm đến khó ngờ !
Thơ truyền thống nói chung và lục bát nói riêng tôi không dám khẳng định nhưng tôi tin là nó đã tồn tại từ khi loài người chưa có chữ viết ,họ nói hay ,thành lối thành vần;dùng để giao đối,tỏ tình trong những lúc lao động mệt nhọc.Và nó vẫn sống,vẫn tươi mát cho đến tận ngày nay.
Nó đã trở thành phổ biến,như loài người cần phải đi bằng hai chân,mặc dầu ngày nay đã có ván trượt pa -te hay những phương tiện rất hiện đại khác;Nó đã trở thành bản chất như loài người cần phải mặc quần áo ,chứ không thể trơ trụi như các loài động vật khác kia
Cách tân :Mở ra một làn gió mới của văn học là cần thiết nếu có thể.Nhưng đã là thơ thì phải có âm điệu,không vần thì ít ra cũng phải có lối ; không cách điệu thì phải có tính biểu trưng ,phổ quát ...nghĩa là phải có hình ảnh của nghệ thuật Thơ;Chứ không thể cứ tự do diễn giải cụ thể ,rành rọt ,không hơn kém một bài văn xuôi
Tôi cho rằng thơ Đương đại hiện nay chỉ đang ở giai đoạn thử nghiệm, cần phải tu chĩnh nhiều;cũng như những sản phẩm khác,có thể thành công mà cũng rất dễ bị thất bại.Và gì thì gì , nó cũng cần hội đủ những yếu tố của cái gọi là "Thơ".Cuối cùng của vấn đề là ở chỗ nó có được đi vào lòng người hay không!...
Thơ Đương đại dù có thành công cũng chỉ có thể bổ sung, làm phong phú thêm nền văn học nghệ thuật của đất nước , chứ không thể nào phủ định, loại trừ được thơ truyền thống.Và tôi cam đoan rằng thơ lục bát ,thơ truyền thống nói chung vẫn cứ là đằng anh , đằng chị trong mọi thời đại của nền thơ ca nước nhà
Mùa EURO 2016
Trần Hương Vân
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét